Rijschool of vrije begeleiding: wat kies je voor rijbewijs B?
Home › Rijschool of vrije begeleiding: wat kies je voor rijbewijs B?
In Vlaanderen kies je tussen vrije begeleiding (voorlopig rijbewijs M36, vanaf 17 jaar, met 1 of 2 begeleiders en zonder verplichte lessen) en de rijschool (M18, vanaf 18 jaar, na minstens 20 uur praktijklessen, waarna je alleen mag oefenen). Vrije begeleiding is veel goedkoper, de rijschool geeft je meer zelfstandigheid. Hier vergelijken we kosten, termijnen en regels, ook in Brussel en Wallonië.
Test jezelf: 5 vragen over dit thema
- Hoeveel uur rijles volg je minstens voor een voorlopig rijbewijs zonder begeleider (M18) in Vlaanderen? 12 uur / 20 uur / 30 uur. Juist antwoord: 20 uur. Voor het M18 volg je minstens 20 uur rijles in een erkende rijschool en krijg je een bekwaamheidsattest.
- Hoe lang moet je in Vlaanderen minstens oefenen op de openbare weg vóór het praktijkexamen? 5 maanden / 3 maanden / 9 maanden. Juist antwoord: 5 maanden. Sinds 1 maart 2024 is de minimale oefenperiode in Vlaanderen 5 maanden.
- Je bent twee keer gezakt voor het praktijkexamen. Wat moet je doen? Niets, je mag meteen opnieuw / 12 uur theorieles volgen / Minstens 6 uur rijles in een erkende rijschool volgen. Juist antwoord: Minstens 6 uur rijles in een erkende rijschool volgen. Na twee keer zakken voor de praktijk volg je minstens 6 uur rijles in een erkende rijschool en geef je het getuigschrift af aan het examencentrum.
- Vanaf welke leeftijd kun je een voorlopig rijbewijs met begeleider (M36) aanvragen? 16 jaar / 17 jaar / 18 jaar. Juist antwoord: 17 jaar. Het M36 kun je aanvragen vanaf 17 jaar, na het slagen voor het theorie-examen. Het praktijkexamen leg je af vanaf 18 jaar.
- Hoeveel passagiers mag je meenemen met een voorlopig rijbewijs M18 in Vlaanderen? Geen enkele / Maximaal 2, die aan de voorwaarden voldoen / Zoveel als er plaatsen zijn. Juist antwoord: Maximaal 2, die aan de voorwaarden voldoen. Met een M18 mag je maximaal 2 passagiers meenemen die ingeschreven zijn in België en minstens 8 jaar een rijbewijs hebben.
Wat je moet onthouden
20 uur rijles voor M18
Minstens 20 uur in een erkende rijschool, daarna een bekwaamheidsattest dat 3 jaar geldig is.
5 maanden oefenen
In Vlaanderen moet je vóór het praktijkexamen minstens 5 maanden op de openbare weg geoefend hebben.
6 uur na 2 keer zakken
Zak je twee keer voor de praktijk, dan volg je minstens 6 uur rijles in een erkende rijschool.
De twee formules in Vlaanderen naast elkaar
Beide wegen beginnen met het theorie-examen en eindigen met hetzelfde rijbewijs B. Het verschil zit in de manier waarop je leert, wie naast je zit en wat het kost. De algemene stappen staan op rijbewijs behalen in België; hier gaan we dieper in op de keuze zelf.
| Vrije begeleiding (M36) | Rijschool (M18) | |
|---|---|---|
| Vanaf | 17 jaar | 18 jaar |
| Geldigheid voorlopig rijbewijs | 36 maanden | 18 maanden |
| Verplichte rijlessen | Geen | Minstens 20 uur in een erkende rijschool |
| Wie zit naast je? | Je begeleider (max. 2 aangeduid) | Niemand verplicht na het bekwaamheidsattest |
| Passagiers | Alleen begeleider(s) of erkende instructeur | Max. 2, die aan de voorwaarden voldoen |
| Extra verplichting | Vormingsmoment van 3 uur voor de begeleider | Bekwaamheidsattest van de rijschool |
| Rijverbod 22 tot 6 uur in weekendnachten | Ja | Ja |
| Oefenperiode vóór het examen | Minstens 5 maanden | Minstens 5 maanden |
De 20 uren rijbewijs: hoe werkt het M18-traject?
Kies je voor het voorlopig rijbewijs zonder begeleider (M18), dan volg je eerst minstens 20 uur rijles bij een erkende rijschool. Acht de rijschool je daarna bekwaam om alleen verder te oefenen, dan krijg je een bekwaamheidsattest dat 3 jaar geldig is. Met dat attest vraag je bij je gemeente je voorlopig rijbewijs M18 aan.
Daarna mag je zonder begeleider rijden, met maximaal 2 passagiers die zelf aan voorwaarden voldoen: ingeschreven in België en minstens 8 jaar houder van een Belgisch of Europees rijbewijs. Andere passagiers zijn niet toegelaten, en de nachtelijke beperking (22 tot 6 uur in weekendnachten en rond feestdagen) geldt ook voor jou.
De 20 uur zijn een minimum, geen garantie. Veel rijscholen raden extra uren aan voor wie weinig kan oefenen tussen de lessen.
Vrije begeleiding: goedkoop, maar je hebt een goede begeleider nodig
Met het voorlopig rijbewijs met begeleider (M36) zijn rijlessen niet verplicht. Je oefent met 1 of 2 begeleiders die minstens 8 jaar hun rijbewijs hebben en een vormingsmoment van 3 uur volgden. Alle voorwaarden staan op begeleider rijbewijs B.
Het grote voordeel is de prijs: naast de officiële kosten betaal je vooral brandstof en verzekering. Het nadeel is de afhankelijkheid van je begeleider. Wie maar een paar keer per maand kan rijden, zit na de minimale 5 maanden vaak nog niet op examenniveau.
Wat kost het? Een indicatieve vergelijking
De officiële bedragen zijn in Vlaanderen dezelfde voor beide formules. Het verschil maken de rijlessen. Rijscholen bepalen zelf hun prijs: de bedragen hieronder zijn een prijsindicatie, die varieert per rijschool.
| Kostenpost | Vrije begeleiding | Rijschool (M18) |
|---|---|---|
| Theorie-examen | 19 euro | 19 euro |
| Voorlopig rijbewijs (gemeente) | ± 25 euro | ± 25 euro |
| Vormingsmoment begeleider | 21 euro per begeleider | Niet nodig |
| Praktijklessen | Optioneel | Minstens 20 uur, vaak 1.000 euro of meer |
| Praktijkexamen | 51 euro | 51 euro |
| Rijbewijs (gemeente) | ± 25 euro | ± 25 euro |
| Terugkommoment | 128 euro | 128 euro |
De gemengde formule
Veel kandidaten combineren: ze rijden met een M36 en nemen enkele praktijklessen om de basis te leggen of vlak voor het examen. Je betaalt de instructeur waar hij echt het verschil maakt. Alle bedragen op een rij vind je op wat kost een rijbewijs B.
Brussel en Wallonië: andere trajecten
Rijopleiding is een gewestelijke bevoegdheid. Wie in Brussel of Wallonië woont, volgt andere regels en termijnen.
| Gewest | Met begeleider | Met rijschool |
|---|---|---|
| Vlaanderen | M36, minstens 5 maanden oefenen | 20 uur rijles, dan M18 en minstens 5 maanden oefenen |
| Brussel | Minstens 9 maanden met begeleider, of 14 uur rijschool + 6 maanden | 20 uur + 3 maanden, of 30 uur met rechtstreekse toegang tot het examen |
| Wallonië | M36, rendez-vous pédagogique, minstens 3 maanden en 1.500 km | 20 uur + test (TCTC) voor M18, of 30 uur met rechtstreekse toegang |
Theorie en praktijk in hetzelfde gewest
Sinds 1 januari 2026 moet in Wallonië het volledige examentraject in Wallonië afgelegd zijn. In Brussel moet je voor het praktijkexamen geslaagd zijn voor de theorie in Brussel. In Vlaanderen moet je vanaf 1 januari 2027 geslaagd zijn voor het theorie-examen in een Vlaams examencentrum om er het praktijkexamen af te leggen. Leg je theorie dus af in het gewest waar je ook je praktijkexamen doet.
Praktijklessen rijbewijs B: waar let je op bij een rijschool?
Kies je voor praktijklessen, vergelijk dan niet alleen de uurprijs. Een goedkoop uur waarin je weinig rijdt, is duurder dan een iets duurder uur met een duidelijk lesplan.
- Vraag een prijs voor het hele pakket van 20 uur en wat erin zit: ophalen thuis, gebruik van het lesvoertuig op de examendag, administratie.
- Vraag hoe de rijschool je vooruitgang opvolgt en wanneer ze het bekwaamheidsattest geeft.
- Vraag of je ook in drukke verkeerssituaties en op de autosnelweg oefent, niet alleen op het oefenterrein.
- Bereid je voor op wat examinatoren afstraffen: zie zware fouten op het rijexamen.
Op het praktijkexamen mag je het voertuig van de rijschool gebruiken. Het L-teken is dan niet verplicht en je lesgever bezorgt de documenten aan het examencentrum.
Welke formule past bij jou?
- Vrije begeleiding als je een beschikbare, geduldige begeleider hebt, een wagen kunt gebruiken en je budget klein is.
- Rijschool (M18) als je niemand hebt om mee te oefenen, snel zelfstandig wilt rijden of 18 bent en geen tijd wilt verliezen.
- Gemengd als je de lage kost van vrije begeleiding wilt combineren met enkele lessen bij een professional.
Welke formule je ook kiest, de theorie komt eerst. Oefen gratis met vragen in examenformaat en kijk wat je verwacht bij het praktijkexamen. De officiële regels voor Vlaanderen staan op vlaanderen.be.
Dit thema oefenen met echte examenvragen
Een regel lezen is niet genoeg: op het theorie-examen krijg je elke vraag bij een foto van een echte verkeerssituatie, met antwoorden die bewust op elkaar lijken. Op PermisBelges oefen je elk thema van de wegcode met vragen in het formaat van het GOCA-examen, telkens verbeterd en uitgelegd.
Met een gratis account krijg je toegang tot de lessen, de gratis proefexamens en de opvolging van je vooruitgang. Premium ontgrendelt alle examensimulaties, gedetailleerde statistieken per thema en het gericht herhalen van je fouten tot de dag van je examen.
Klaar om jezelf te testen? Maak gratis een account aan in dertig seconden, of ontdek Premium om onbeperkt te oefenen.
Veelgestelde vragen
Hoeveel uur rijles moet je volgen voor rijbewijs B?
Met vrije begeleiding (M36) zijn rijlessen niet verplicht. Voor het voorlopig rijbewijs zonder begeleider (M18) volg je minstens 20 uur rijles in een erkende rijschool.
Wat is goedkoper: rijschool of vrije begeleiding?
Vrije begeleiding, omdat je geen verplichte lessen betaalt. Met een rijschool komen er minstens 20 uur rijles bij, waarvan de prijs per rijschool verschilt.
Hoe lang moet je oefenen vóór het praktijkexamen?
In Vlaanderen minstens 5 maanden op de openbare weg, zowel met vrije begeleiding als met de rijschool. In Brussel en Wallonië gelden andere termijnen.
Mag je alleen rijden na 20 uur rijles?
Ja, als de rijschool je een bekwaamheidsattest geeft en je een voorlopig rijbewijs M18 aanvraagt. Je mag dan maximaal 2 passagiers meenemen die aan de voorwaarden voldoen.
Kan je vrije begeleiding en rijschool combineren?
Ja. Met een M36 mag je altijd extra praktijklessen nemen bij een erkende rijschool, bijvoorbeeld om te starten of vlak voor het examen.
Verder lezen
- Voorlopig rijbewijs
- Begeleider rijbewijs B
- Praktijkexamen rijbewijs B
- Voorrangsregels in België: wie mag eerst?
- Stopafstand berekenen: formule en voorbeelden
- In één keer slagen voor het theorie-examen rijbewijs B
- De alcohollimiet in België: alle regels en boetes
- Gratis proefexamen rijbewijs B
- Gratis rijbewijs online oefenen
- Autotheorie oefenen
- Alle Belgische verkeersborden
- Prijzen en abonnementen